kop

Caribisch Netwerk

Inhoud syndiceren
Caribisch Netwerk
Bijgewerkt: 28 min 22 sec geleden

‘Schaamte op een klein eiland zorgt voor taboe op huiselijk geweld’

30 november 2022 - 2:38pm

In Europees-Nederland wordt al jaren campagne gevoerd tegen huiselijk geweld. Op Bonaire gebeurt dat voor het eerst sinds het eiland een bijzondere gemeente is geworden. De schaamte en kleinschaligheid spelen hier een nog grotere rol, zien hulpverleners.

Het aantal meldingen van huiselijk geweld en kindermishandeling zou fors zijn toegenomen. Wat de cijfers precies zijn, wil het advies- en meldpunt Guiami niet zeggen. “Dan denken ze: wat gebeurt er allemaal op het eiland?”

Net als in Europees-Nederland, zien hulpverleners op Bonaire verschillende vormen van mishandeling voorkomen. “Zoals huiselijk geweld, kindermishandeling en verwaarlozing”, vertelt de sociale hulpverlener Roxiana Goeloe die ook bij het project betrokken is. “Door de heersende schaamte om over problemen te praten, verandert de situatie moeilijk. Maar dit is wel een begin.”

“We zien dat er sprake is van een cultuur waarbij problemen binnenshuis worden gehouden”, zegt Femke Franckaert. Zij is een van de verschillende experts die betrokken is bij het project. “De stilte moet veranderen, want dan pas kun je patronen van huiselijk geweld en kindermishandeling doorbreken.”


Wat merkt Bonaire van huiselijk geweld en kindermishandeling?
(Video: Marit Severijnse)

Toch zien verschillende hulpverleners dat op Bonaire meer mensen bereid zouden zijn om hulp te vragen. “Mensen staan er iets meer voor open om naar een instantie te gaan”, zegt Goeloe.

‘Aantal meldingen fors toegenomen’
‘‘Het aantal meldingen is fors toegenomen ten opzichte van vorig jaar”, zegt coördinator Patricia Hassell van Guiami. Toch is er reden voor optimisme, vindt ze. “Want we zien dat meer mensen zich durven te melden. Maar vergis je niet, niet alleen vrouwen, maar ook mannen zijn slachtoffer. En die melden zich ook vaker.”

Ook krijgt Guiami vaker vragen van mensen die zich zorgen maken over iets wat speelt in de buurt. “Mensen die vragen: Ik merk bij de buren dit en dat, of ik zie dit en dat, maar ik wil me er niet mee bemoeien.”

Kleinschaligheid van Bonaire een drempel
Volgens de hulpverleners zouden veel mensen nog steeds geen melding durven te maken, omdat ze niet als slachtoffer willen worden gezien. Ook het feit dat Bonaire een relatief klein eiland is, maakt actie ondernemen lastiger.

“Je kunt niet naar de andere kant van het land verhuizen zoals je dat in Nederland kunt. Je bent op Bonaire misschien nog financieel afhankelijk van iemand of je bent bang dat diegene nog invloed gaat hebben op wat je wil bereiken op het eiland”, aldus Franckaert.

De campagne is zeker niet gekopieerd vanuit Europees-Nederland. Er is echt rekening gehouden met wat hier leeft. Juist op dat gebied willen we meer bewustwording creëren.”

Films en debatavond
Verschillende hulporganisaties op het eiland gaan een jaar lang aandacht geven aan het thema schaamte. Er wordt een aantal korte films gedeeld van een gezin en de verschillende problemen die zij meemaken. ‘‘Mensen kunnen de situaties herkennen en dat zet ze aan het denken”, aldus hulpverlener Goeloe.

Ook wordt geprobeerd discussies over het onderwerp op gang te brengen. “Zo was er onlangs een debatavond met alleen maar vaders. Ze zijn met elkaar in discussie gegaan over de opvoeding.”

“Een van de stellingen was bijvoorbeeld: ik ben de vader, dus ík bepaal”, vertelt Goeloe. “Het waren hele open gesprekken. Waar de ene vader zegt dat hij het heel normaal vindt om een klap uit te delen, zegt een andere vader: nou nee, ik heb dat ook gehad en ik wil dat niet meer voor mijn kind, omdat ik heb gemerkt wat dit met mij deed”, vertelt Cora Knopper. Ook zij is betrokken bij het opzetten van de campagne.

Ook kunnen mensen via sociale media anoniem op stellingen reageren en hier enquêtes over invullen. “We zullen binnenkort bijvoorbeeld aandacht geven aan mishandeling van mannen”, aldus Knopper.

The post ‘Schaamte op een klein eiland zorgt voor taboe op huiselijk geweld’ first appeared on Caribisch Netwerk.

Meldpunt huiselijk geweld Bonaire wil cijfers niet publiceren, want ‘schrikt mensen af’

29 november 2022 - 11:20am

Het aantal meldingen van huiselijk geweld en kindermishandeling op Bonaire zou fors zijn toegenomen, zegt meldpunt Guiami. Toch willen ze vooralsnog de cijfers niet publiceren, uit vrees dat het ‘mensen afschrikt’. 

Ruim twee jaar geleden werd het advies- en meldpunt voor huiselijk geweld en kindermishandeling opgericht. Vorig jaar kwamen er 93 meldingen binnen. En dit jaar? “Het gaat helaas te goed”, zegt coördinator Patricia Hassell van Guiami. “Daar bedoel ik mee dat mensen durven te melden en hun verhaal te doen. Ook steeds meer ouderen en mannen.”

“Ik wil het niet over cijfers hebben, want dat schrikt mensen af”, vindt Hassell. “Dan denken ze: wat gebeurt er allemaal op het eiland?”

Hassell heeft het vermoeden dat ouders bewuster zijn over wat wel en niet kan binnen de opvoeding. “Ouders komen nu ook samen met hun tieners bij ons om over problemen te praten waar ze tegenaan lopen.”

“Wij krijgen bijvoorbeeld ook vragen van moeders als: hoe moet ik met mijn dochter praten over seksualiteit? Vroeger werd dat heel anders opgelost. Dat men er gezamenlijk over wil praten, vind ik echt een verschil.”


Patricia Hassell van Guiami (Video: Marit Severijnse)

Ouderen worden uitgebuit of bellen over eenzaamheid
Meldingen over relationeel geweld en kindermishandeling komen volgens Hassell het meeste voor. Opvallend is volgens Guiami ook de toename in het aantal meldingen van ouderen.

http://download.omroep.nl/ntr/diversiteit/caribischnetwerk/audio/guiami_economischeuitbuiting.mp3 Hassell over economische uitbuiting onder ouderen

Download audio

“Ouderen bellen bijvoorbeeld om te vertellen over hun situatie thuis, dat ze het idee hebben dat ze economisch uitgebuit worden door de kinderen of familie, dat ze eenzaam zijn en daardoor niet weten wat ze moeten of dat ze zich zorgen maken om hun kleinkinderen.”

Campagne tegen huiselijk geweld en kindermishandeling
Hassell is blij met de jaarcampagne tegen huiselijk geweld en kindermishandeling die onlangs van start is gegaan. Ze vindt het thema schaamte passend. ‘‘Bonairianen zijn trots, houden het liefst alles binnen 4 muren en lopen er niet mee te koop, maar daardoor houd je heel veel zaken in stand en in die context moet je schaamte plaatsen.’’

http://download.omroep.nl/ntr/diversiteit/caribischnetwerk/audio/guiami_schaamte.mp3 Hassell over economische uitbuiting onder ouderen

Download audio

The post Meldpunt huiselijk geweld Bonaire wil cijfers niet publiceren, want ‘schrikt mensen af’ first appeared on Caribisch Netwerk.

‘Laat inwoners Caribische gemeenten meebeslissen over klimaatplannen’

28 november 2022 - 11:02am

Het Nederlandse kabinet zegt alsnog ‘tempo’ te willen maken om alsnog met een klimaatbeleid te komen voor Bonaire, Saba en Sint-Eustatius. “Zorg wel dat inwoners daar mee kunnen beslissen”, waarschuwt universitair docent Daphina Misiedjan. “Net zoals in Europees-Nederland.”

Misiedjan is jurist, gespecialiseerd in mensenrechten en milieu. Voor het project ‘Islanders at the helm’ onderzoekt ze of politiek Den Haag op een rechtvaardige manier omgaat met mensen over klimaatverandering. Ook onderzoekt ze de wederopbouw na orkaan Irma en de toegang tot drinkwater op Sint-Eustatius.

Minister Rob Jetten (Klimaat en Energie) erkent dat Nederland te weinig acties heeft genomen voor de bijzondere Caribische gemeenten. De klimaatwet geldt niet voor de eilanden, hij wil andere ‘concrete afspraken’.

“Dezelfde klimaatwet voor de eilanden laten gelden is waarschijnlijk niet de juiste oplossing. Omdat de klimaatwet vooral gaat over reductie van de emissies van broeikasgassen en de Caribische eilanden hebben ook met andere uitdagingen te maken. Zij zullen waarschijnlijk meer prioriteit geven aan mogelijkheden om zich te bewapenen tegen klimaatverandering. ”

‘Het Klimaatakkoord geldt alléén voor het Europese deel van Nederland’

“Ik denk dat het vooral moet gaan om een instrument dat afdwingbaar is bij de rechter. Wat ik meestal zie in mijn onderzoek: als dingen niet juridisch zijn vastgelegd, dat het dan vaak op de politieke wil aankomt. Het kan de vervelende consequentie hebben dat de politieke afspraken niet per se afdwingbaar zijn.”

Wetenschappers zeggen: neem nú actie, liever gisteren dan vandaag. U pleit voor meer inspraak van inwoners voordat de politiek beslissingen voor ze neemt.

“Het recht op participatie is een mensenrecht; mensen hebben hier gewoon recht op. Ik denk sowieso dat politiek Den Haag moet nadenken hoe ze precies klimaatverandering willen aanpakken voor de eilanden.”

Dus alleen met de bestuurders en volksvertegenwoordigers van Bonaire, Saba en Statia praten is niet voldoende?

“Vanuit de mensenrechten geldt: iedereen die geraakt wordt door een politieke beslissing, zou in bepaalde mate moeten kunnen meebeslissen. Dat betekent dat ook de inwoners van bijvoorbeeld Bonaire zelf betrokken zouden moeten worden bij plannen van politiek Den Haag.”

Hoe ziet participatie dan precies uit?

“Bij het klimaatakkoord dat alleen geldt voor Europees-Nederland, zie je wél participatie. Maatschappelijke organisaties, niet-gouvernementele organisaties (ngo’s), ondernemers zaten om tafel met de politiek. Ook burgers konden hun ideeën insturen. Dat zou ook moeten gebeuren in het geval van de eilanden.”

‘Wie moet je verantwoordelijk houden?’

“Waarom zou je de bijzondere gemeenten niet dezelfde mogelijkheid geven? Ik snap dat minister Jetten tempo wil maken, maar ik weet niet of de minister dit aspect duidelijk heeft.”

Wat vindt u van het risico dat het kabinet nóg langer erover doet om concrete acties te nemen?

“Wat je ziet is dat politieke beslissingen die worden gemaakt dankzij participatie van inwoners duurzamer zijn, omdat mensen om wie het gaat zich ook verantwoordelijk voelen. Inwoners weten beter wat wel en niet werkt, omdat ze nou eenmaal weten hoe het is om daar te leven. Je kunt als politiek op die manier met meer kennis goede beslissingen nemen.”

Ook Greenpeace wil tempo maken door via de rechter acties van de politiek afdwingen. Hoe kijkt u daarnaar?

“Daar is de rechter ook voor bedoeld, om acties als het ware af te kunnen dwingen wanneer de politiek die niet neemt. Het hele stelsel van de Caribische gemeenten is soms onoverzichtelijk als het gaat om de vraag: wie moet je verantwoordelijk houden? De gang naar de rechter zou daarin veel kunnen helpen. Ik ben benieuwd of dat leidt tot een uitspraak zoals bij Urgenda, bijvoorbeeld.”

The post ‘Laat inwoners Caribische gemeenten meebeslissen over klimaatplannen’ first appeared on Caribisch Netwerk.

‘Ga terug en haal het’

27 november 2022 - 8:22pm

Liefdevol, beeldschoon en zorgzaam waren enkele woorden die documentairemaakster Clarice Gargard te horen kreeg na de screening van haar tv-documentaire ‘Ga terug en haal het’.

Het is een documentaire-film over herinneringen. Herinneringen aan al het racisme en onrecht dat zwarte mensen moesten verdragen in Nederland. Maar ook herinneringen aan kracht, strijdbaarheid en liefde op zowel Curaçao als in Suriname.

We zien, door de ogen van een buurvrouw, hoe de politie een zwarte jongen in de houdgreep vastpakt. Als ze er iets van zegt, wordt ze zelf in de boeien geslagen en afgevoerd.

We zien kleine kindertjes in Suriname een liedje zingen waarin ze meester Jantje smeken hen niet te branden, en zingen dat hij gisteren weer iemand vermoordde.

Acties, diversiteit, maar ook zorgzaamheid
We kijken naar Jeanne Henriquez die bij Kas di Palu di Maishi op Curaçao voordoet hoe de mais vroeger zingend gestampt werd en hoe men heupzwaaiend liep om een zware last op het hoofd recht te houden.

We zien studenten protesteren bij de Maagdenhuisbezetting aan de Universiteit van Amsterdam. De half Senegalese Tarim vertelt hoe hij van actievoerder overging naar lid van het diversiteitsbureau van de universiteit. En dat die functie zoveel frustratie opleverde dat hij en anderen er een burn-out van kregen.

De ene gebeurtenis na de andere komt langs: de Black Lives Matter-protesten, de acties tegen zwarte Piet, maar ook de tedere zorgzaamheid tijdens een Surinaamse wintiprei (dansritueel). En de sage van de Curaçaose totslaafgemaakten die staand op een stapel stenen meenden terug te kunnen vliegen naar Afrika, zolang ze maar geen zout hadden gegeten.

Hoe verbind je alles aan elkaar?
En nog meer frustraties. Een jonge kunstenares zegt: “Black Lives Matter was maar een trend.” Zij heeft er een succesvolle kledinglijn over ontworpen.

Documentairemaakster Gargard vertelt na afloop over haar twijfels voor en tijdens het maakproces: “Moet ik dit doen? Moet IK dit doen”. Maar het gevoel geroepen te zijn overheerste. “Hoe kan ik deze film maken zonder de trauma’s en het geweld te verheerlijken? Hoe verbind je alles aan elkaar?”

Volgens haar gaat de film over heling, ontvangst en de vraag om elkaar meer liefde te tonen.

Uitzending gemist?

‘Ga terug en haal het’ (VPRO) is maandag 28 uitgezonden op NPO 2. Terugkijken kan via NPO Start.

The post ‘Ga terug en haal het’ first appeared on Caribisch Netwerk.

Curaçao kleurt oranje tegen geweld vrouwen en meisjes

26 november 2022 - 10:17am

De pontjesbrug in Willemstad kleurt oranje en niet vanwege het WK-voetbal. Curaçao doet voor het eerst mee aan ‘Orange the World’, de wereldwijde campagne tegen geweld tegen vrouwen en meisjes.

Initiatiefnemers zijn de Nederlandse Karin Bosman van About Workplace Harassment en parlementariër Ana-Maria Pauletta (Curaçaose politieke partij PAR). Zij benaderden bedrijven en stichtingen om in beweging te komen.

“De actie is op dit moment heel erg gericht op preventie en op het aanmoedigen van medestanders. Dus dat mensen zich uitspreken als zij getuige zijn van geweld tegen vrouwen”, vertelt Bosman, die zich al jarenlang op het eiland inzet om grensoverschrijdend gedrag op de werkvloer te voorkomen.

Behalve lezingen en workshops komt er ook een online enquête. “Zodat we meer informatie ophalen hoe we in 2023 de veiligheid van vrouwen beter kunnen waarborgen.”

Hoe groot is het probleem?
Een duidelijk beeld van hoeveel vrouwen en meisjes op het eiland slachtoffer zijn, is er niet. Instanties hebben allemaal een eigen registratiesysteem. Ook zijn er veel slachtoffers onder ongedocumenteerden die geen aangifte kunnen doen.Het Curaçaose ministerie van Sociale Zaken, Arbeid en Welzijn bericht dat 37 procent van de vrouwen te maken heeft met relationeel geweld. Maar dat cijfer is uit een onderzoek van 2015. Tijdens de lockdown in 2020 registreerde de politie 190 zaken. Hulpverleners trokken overigens toen aan de bel bij de overheid.

“Stichting Bos di Hubentut (vertaald: stem van de jeugd) lanceert een kaart met mogelijk tekenen van geweld. De Staten hebben vergaderd over het thema”, vertelt Pauletta verder. “Daarnaast wordt op social media quotes gedeeld, wat de slachtoffers ontzettend goed doen en wat bewustwording creëert.”

De Curaçaose parlementariër vervolgt: “Natuurlijk hopen we dat er hierdoor de komende dagen een paar mensen zijn die genoeg moed bij elkaar rapen om uit hun gewelddadige relatie te stappen. Mensen zijn zich bewuster van hun eigen rol.”

Wat is Orange the World?
Orange the World begint op 25 november, de Internationale Dag tegen Geweld tegen Vrouwen en is tot 10 december, de Internationale Mensenrechtendag. In deze 16 dagen zijn in meer dan 100 landen allerlei activiteiten, van demonstraties tot bewustwording en fondsenwerving. Om stil te staan bij het geweld, worden gebouwen en andere objecten verlicht.

In de campagneperiode komt ook Chanice Janssens naar Curaçao, die als trauma-coach en -seksuoloog in Nederland werkt. Zij gaat mensen interviewen over seksueel geweld tegen vrouwen en meisjes voor een documentaire.

“Zij wil aantonen dat cultuur van invloed is op het helingsproces. In Nederland is zo’n soort documentaire al in première gegaan”, vertelt Bosman.

Het gaat om de documentaire ‘Belaagd’ waarin vrouwen vertellen over hun onveilige ervaringen; hoe ze op straat worden aangesproken, wat ze meemaken tijdens hun studie en wat ze op de werkvloer tegenkomen. “Eigenlijk wat ze meemaken in elke omgeving. Janssens gaat hier een Curaçaose variant op maken.” De komende drie maanden vinden de interviews plaats.

Ook op Aruba aandacht

De expositie ‘She is Gone’ in het kader van Orange Aruba (foto: FCVR)

Aruba doet al langer mee aan deze campagne, ook dit jaar zijn onder de noemer ‘Orange Aruba’ allerlei activiteiten.

De premier doet een oproep om ‘samen het geweld te stoppen’. “Eén op de drie vrouwen op Aruba heeft te maken met geweld en dat is zorgwekkend”, aldus Evelyn Wever-Croes. “Dat is niet alleen fysiek geweld maar ook emotioneel en verbaal. Bovendien zijn niet alleen vrouwen slachtoffer, ook kinderen, het hele gezin lijdt er onder.”

The post Curaçao kleurt oranje tegen geweld vrouwen en meisjes first appeared on Caribisch Netwerk.

Op 19 december maakt kabinet slavernij-excuses, ook op Caribische eilanden

25 november 2022 - 8:19am

Het kabinet stuurt kabinetsleden naar alle Caribische eilanden en Suriname om ook daar de langverwachte excuses voor het Nederlandse slavernijverleden te maken.

Uit berichtgeving van de NOS – inmiddels bevestigd door het kabinet- blijkt dat de kabinetsleden op 19 december in de voormalige koloniën van Nederland toespraken houden waarin ze spijt betuigen namens de Staat der Nederlanden.

Staatssecretaris Van der Burg (Asiel) gaat hiervoor naar Aruba, minister Van Gennip (Sociale Zaken) naar Bonaire, staatssecretaris Van Huffelen (Koninkrijksrelaties) naar Curaçao, staatssecretaris Van Rij (Financiën) naar Sint-Eustatius, staatssecretaris Van Ooijen (Welzijn) naar Saba en minister Kuipers (Volksgezondheid) naar Sint-Maarten.

Premier Rutte zal in Nederland excuses maken en minister Weerwind (Rechtsbescherming) in Suriname. Volgend jaar is het 150 jaar geleden dat de slavernij in de koloniën werd afgeschaft. In heel het koninkrijk wordt hierbij stilgestaan.

De Arubaanse delegatie (links aan tafel) die naar  Curaçao ging om met Van Huffelen te spreken over de slavernij-herdenking 2023.

Staatssecretaris Van Huffelen sprak deze week op Curaçao met vertegenwoordigers van alle eilanden over hoe ze dit gaan doen.

Meer steun voor slavernij-excuses
NOS heeft weer onderzoek laten uitvoeren over wat de mensen in Nederland vinden van de slavernij-excuses. De grootste groep is nog steeds tegen, maar vergeleken met vorig jaar  staan er wel meer mensen positief tegenover. In 2021 was 31 procent voor en nu is dat gestegen naar 38 procent. Tegen waren 55 procent en inmiddels is dat gedaald naar 49 procent.

Uit dit onderzoek blijkt verder dat mensen met een migratieafkomst de excuses heel belangrijk blijven vinden. Van de Surinamers en Caribische Nederlanders die in Nederland wonen, is tweederde voorstander.

The post Op 19 december maakt kabinet slavernij-excuses, ook op Caribische eilanden first appeared on Caribisch Netwerk.

‘Ben ik nou geprivilegieerd of ben ik echt goed?’

24 november 2022 - 4:13pm

Elke keer als Wensly Francisco iets geweldig goeds overkomt, zorgt dat voor een knobbel in zijn hoofd.

De documentairemaker, creatief directeur bij het Huis van Asporaat en nu ook schrijver zat in de geprivilegieerde positie dat drie uitgevers zijn eerste roman ‘Rust’ wilde uitbrengen. En zij hem moesten vertellen wat ze te bieden hadden.

Daarna werd hij uitgenodigd bij het boekenprogramma Brommer op zee op televisie, iets wat haast nooit voorkomt bij een debutant. En daar was-ie weer die knobbel in zijn hoofd, vertelt Francisco: “Hoe kan dit? Ben ik nou geprivilegieerd? Of ben ik echt goed?”

Roman met autobiografische trekken
‘Rust’ gaat over Lucci, die opgroeit zonder vader. Zijn moeder neemt hem als jongetje mee naar Tilburg en wordt daar uiteindelijk een goed georganiseerde drugskoningin. Lucci groeit op in spanning en chaos en gaat uiteindelijk  het leger in. Net als Francisco ooit deed.

Zijn boek is deels autobiografisch.

“Het mooie van mijn boek is dat het voor een deel zich afspeelt op de eilanden en voor een deel in Tilburg, in de provincie en overal in Nederland. Ik probeer mezelf niet weg te zetten als iemand met een migrantenafkomst. Ik zeg: ik ben verhuisd, niet geëmigreerd. Niet omdat ik een kleur heb, ben ik een migrant. Wij zijn Nederlanders.”

Francisco vervolgt: “Om zaken als racisme te bevechten, moet je het Nederlanderschap volledig claimen. We worden door de politiek voortdurend weggezet als tweederangsburgers waardoor je niet dezelfde eisen kunt stellen als de witte Nederlander.”

Schrijven om te blijven schrijven 
Francisco schreef het boek omdat hij de lijst zag van Caribische schrijvers: “Die was heel kort. Heel indrukwekkend, maar heel kort. En velen waren ook al gestorven, Diana Lebacs onlangs nog. We moeten die lijst blijven voeden met schrijvers, want als iedereen op die lijst dood is, zijn we weg. Dan houdt het op. ”

“Wij vertellen elkaar vooral verhalen, we pakken geen pen op om ze op te schrijven. Wij moeten schrijven cool maken. Ik schrijf om het plafond open te laten barsten, zodat de generatie na mij ook gaat schrijven. Onze verhalen doen er toe!”

‘Ik schrijf om het plafond open te laten barsten’

In het boek proef je zijn grote respect en bewondering voor vrouwen, en soms zelfs afschuw voor mannen.  “Eind jaren 80, begin 90 was de piek van het machismo. Mannen hadden veel bewijsdrang, er was groepsdruk om veel kinderen te maken. De vrouwen hadden de zorg, de mannen waren rolling stones. Je kunt niet egoÏstisch zijn als je moet zorgen. Als je de zorg niet hebt, hoef je enkel maar voor je eigen eten te zorgen.”

Machismo zegt Francisco, zit ook in hem. “Daar ben ik blij om. Het maakt dat je socialer, leuker bent, dat je jezelf beter verzorgt en dat je gezien wordt. Vrouwen kijken niet naar een man die stilletjes een muurbloempje zit te wezen. En natuurlijk kunnen vrouwen ook machista zijn en van het scherm afspatten. Het gaat om de balans. Het mag geen narcisme worden.”

Curaçao voorloper van feminisme 
Francisco en zijn vrienden wilden er voor hun kinderen zijn, ook als de relatie met de moeder was afgelopen.

“Ook in witte gezinnen speelt dat en zeggen mannen: ja, maar vrouwen zijn zo onafhankelijk geworden. Dan denk ik: ga naar Curaçao dan kun je zien hoe Nederland gaat worden. De vrouwen op mijn eiland waren altijd al heel feministisch.”

“Wij hadden Maria Liberia Peters als eerste minister-president van het Koninkrijk der Nederlanden. Dat moet Nederland nog allemaal inhalen. Bij ons worden beide seksen opgevoed tot onafhankelijkheid. Jongens moeten kunnen koken, wassen, strijken en voor zichzelf zorgen en meisjes moeten hun eigen brood kunnen verdienen”, legt hij uit.

‘De vrouwen op mijn eiland waren altijd al heel feministisch’

“Want door de slavernij wist men nooit wanneer je vrouw of man werd verkocht en weggevoerd. Nu moeten we naar een nieuwe mindset groeien. Niet meer: Hoe overleef ik? Maar: Hoe overleven we samen!”

Excuses voor het slavernijverleden
Verder over de slavernij gesproken, Francisco is heel blij dat Nederland excuses gaat maken.  “Moeten wij de dag na de excuses het geld steken in onderzoek naar het verleden, of focussen op het heden? Want door klimaatverandering gaan de eilanden een flinke klap krijgen. Kijk nu al naar Bonaire.”

“Als we het geld uit dat bewustwordingsfonds steken in het onderwijs en zorgen dat we de komende generaties opleiden in technieken als zonnepanelen en windmolens, dan zijn we klaar zijn voor de energietransitie. Als we daar volgend jaar mee beginnen, hebben we in 2035 een generatie die het aankan.”

Ophouden met blackwashing
Francisco vindt dat dat geld daadwerkelijk naar de mensen daar moet gaan. “Vraag de gemiddelde eilandbewoner of Surinamer: Hoe kom je aan een fonds? We weten het niet. Het wordt ons zorgvuldig niet geleerd. De witte Nederlander kent de wegen en weet hoe te praten en te schrijven zodat zijn organisatie het geld krijgt.”

“Die zorgt dan voor een beetje blackwashing, dan wordt er een zwart persoon aangetrokken en flink mee geshowd, en ondertussen besteden ze het geld zoals zij willen. Ik zeg: stop dat geld in educatie op de eilanden. Begin bij de jeugd. Als je een volk niet opleidt, begin je niets!”

The post ‘Ben ik nou geprivilegieerd of ben ik echt goed?’ first appeared on Caribisch Netwerk.

Werkbezoeken Máxima: plaveit het koningshuis de weg naar het slavernij-excuus?

23 november 2022 - 1:12pm

Het Tropenmuseum is blij met het bezoek van koningin Máxima aan de tentoonstelling ‘Onze koloniale erfenis’. Het is haar tweede werkbezoek in korte tijd aan een dergelijke tentoonstelling. Is het koningshuis hiermee de weg aan het plaveien voor het Nederlandse excuus voor het slavernijverleden?

Koningin Máxima bezoekt koloniale tentoonstelling, een lastige kwestie?(video: Sam Jones)

Wayne Modest -directeur van het Nationaal Museum voor Wereldculturen die de koningin ook rondleidde- heeft er niet direct antwoord op. “Voor ons is het belangrijk dat er een excuus wordt aangeboden.” Modest noemt het een stap om te dealen met het koloniale verleden.

Ook Wendeline Flores -conservator Caribisch Gebied en Koloniale Geschiedenis die ook betrokken is bij de rondleiding van de koningin – noemt het bezoek geen charme-offensief. “Ik zou niet weten wat de intentie van de koningin is op dat gebied.”

Opvallend vond ze de interesse en vragen die de koningin in alle zalen stelde. “Wat heel mooi is, is dat dit onderwerp besproken wordt. We merken dat het koloniale verleden van Nederland opgepakt wordt.”

Ook Modest is blij met haar bezoek: “Ik hoop dat de mond-op-mond reclame nu heel hard gaat na het bezoek van koningin Máxima aan onze tentoonstelling.” Hij zegt ook: “Het is niet alleen kwetsbaar voor het koningshuis. Het is een kwetsbaar onderwerp voor ons allen die hier in Nederland wonen.”

‘Niet alleen kwetsbaar voor het koningshuis’

Het koningshuis heeft zich immers verrijkt aan de slavernij. Maar ook Flores trekt het liever breed. Misschien toch een lastige kwestie, die koninklijke betrokkenheid bij de slavernij?

“Nee het was helemaal niet lastig en ik denk omdat onze insteek is dat het over iedereen gaat. Dus ja, het gaat ook over de koningin. Maar het gaat over iedere bezoeker die hier binnenkomt, die is onderdeel van onze koloniale erfenis.”

Het Tropenmuseum is zich bewust van zijn plek in het slavernij-dossier. “Wij waren een deel van het koloniaal systeem dus we voelen ons verplicht om iets te doen met het thema excuus. We gaan het komende jaar kijken wat 150 jaar afschaffing van de slavernij voor ons betekent.”

Hoe zit het met een excuus aan het Caribisch gebied?
Vooral excuus in Suriname staat op het netvlies. Over een sorry aan de Caribische landen en eilanden wordt amper gerept. Modest voelt zich als directeur van het museum niet geroepen om daar een mening over te hebben.

“Ik vind belangrijk om te kijken naar daarná. Wat is de verantwoordelijkheid die je op je neemt als je eenmaal excuses

aanbiedt.”

The post Werkbezoeken Máxima: plaveit het koningshuis de weg naar het slavernij-excuus? first appeared on Caribisch Netwerk.

Protest op Bonaire tegen sluiting laboratorium

22 november 2022 - 9:47pm

Personeel en klanten zijn de straat opgegaan om te protesteren tegen de sluiting van laboratorium Bonlab. Deze moet van staatssecretaris Maarten van Ooijen (Volksgezondheid) dicht omdat het teveel kost en Bonaire wel af kan met één laboratorium.

De demonstranten staan niet alleen, ook de lokale politiek is het niet eens met deze beslissing uit Den Haag. De Bonairiaanse gedeputeerde voor zorg Nina den Heyer ligt al langer in de clinch met Nederland over dit besluit. Want ook het lokale bestuur wil twee laboratoria behouden omdat alleen zo de Bonairianen voldoende zorg blijven krijgen.

Wie protesteert en waarom tegen de sluiting van Bonlab?(video: Marit Severijnse)

Den Heyer vergelijkt de situatie met die van de apotheken waarvan de medicijndistributie eerder ook bij één partij – het ziekenhuis Fundacion Mariadal- is ondergebracht. Dat heeft geleid tot lange wachtrijen. En met de extreme regenval laatst kon het ziekenhuis alleen nog noodhulp bieden, en lag de medicijndistributie zelfs helemaal stil.

Van Ooijen wil de laboratoriumzorg ook volledig bij dit ziekenhuis onderbrengen. Hij baseert zijn beslissing op verschillende rapporten die zijn gemaakt en waaruit dus blijkt dat Bonlab, een overheidsbedrijf, geen bestaansrecht meer heeft.

Den Heyer vindt echter dat de informatie uit de rapportages niet gebruikt kan worden. “Het betreft onder meer een rapport uit 2016 en de situatie op Bonaire is inmiddels anders. Ons inwoneraantal is gestegen, van 19.000 in 2016 naar bijna 23.000 vandaag.” Bovendien is het ziekenhuis niet klaar om alles over te nemen, zegt ze.

Ziekenhuis wil extra labwerk ook niet
Directeur Giovanni Frans van Fundashon Mariadal zegt dat het ziekenhuis niet staat te springen om alles over te nemen. De eerste lijn laboratoriumzorg vindt hij, kan beter naar de huisartsen gaan. “Ik wil die patiënten niet eens hebben. Ze kosten meer geld dan ze opbrengen.”

Frans heeft echter ook kritiek op Bonlab. Een laboratorium hoort volgens hem niet thuis bij de overheid. En dat Den Haag dat ook zo ziet. “Ik heb jaren terug al tegen Bonlab gezegd, jullie komen in de problemen zo.”

Het protest was georganiseerd door de vakbond  AFBW. Sluiting van Bonlab kost 15 mensen hun baan.  “Het is een blijk van macht en zo’n beslissing wordt ons opgelegd”, zegt vakbondsleider Cherrel Kwidama. Eerder reisde een delegatie naar Nederland om met Van Ooijen om tafel te gaan. Maar die weigerde.

‘Zo’n beslissing wordt ons opgelegd’

“Het is arrogantie en hij toont geen respect voor de vertegenwoordigers die het volk heeft gekozen”, zegt Norwin Willem, adviseur van de vereniging van vakbonden USIBO. De staatssecretaris verwees hen naar de programmamakers van Zorg en Jeugd Caribisch Nederland (ZJCN) om het probleem aan te kaarten.

Tijdens het protest heeft de groep een brief met hun zorgpunten aan ZJCN overhandigd, waarvan de belangrijkste: het terugdraaien van de beslissing door Van Ooijen. “Hij heeft geweigerd met de delegatie aan tafel te zitten. Nu moet hij toch komen. Sterker nog, nu moet hij ook met de vakbonden praten”, zegt Willem.

Lokaal bestuur: ‘we willen twee laboratoria behouden’
In een brief aan de Tweede Kamer liet de staatssecretaris eerder deze maand weten dat het lokale bestuur nog geen standpunt heeft genomen over de toekomst van Bonlab. Maar gedeputeerde Den Heyer bestrijdt dat: “Dit is gewoon niet waar. Sinds november 2021 hebben we ons standpunt duidelijk gemaakt aan de voormalige staatssecretaris. Het is altijd duidelijk geweest dat Bonaire twee laboratoria wil behouden.”

The post Protest op Bonaire tegen sluiting laboratorium first appeared on Caribisch Netwerk.

‘Aan spiegeltjes en kraaltjes en een slap excuus hebben we niks’

21 november 2022 - 9:02pm

Niet iedereen zit te wachten op excuses voor het slavernijverleden. Zoals stichting Ocan die vindt dat er beter een investeringsfonds kan komen om de achterstand te bestrijden die Caribische Nederlanders nog altijd hebben op de Europese Nederlander. 

Afgelopen zondag volgde Den Haag het voorbeeld van andere steden in Nederland met het maken van excuses voor hun rol tijdens de slavernij. Begin van deze maand werd bekend dat het kabinet ook excuses gaat maken, wanneer is alleen nog niet bekend.

Maar Lionel Martijn – directeur-bestuurder van Ocan – zit daar in het geheel niet op te wachten.  “Ik zal nooit om excuses vragen. Als je je moreel na 150 jaar nog niet verplicht voelt om je excuses aan te bieden, en als je na 160 jaar, als premier, nog steeds enige twijfel voelt over excuses ja of nee… dan zit ik er niet op te wachten.”

Belangrijker vindt hij reparaties. Het kabinet maakt 200 miljoen euro vrij voor een bewustwordingsfonds en 27 miljoen voor een slavernijmuseum. Ook daar staat Martijn niet bij te juichen.

‘Anderhalve eeuw voorsprong op ons’
“Dat geld is bedoeld om de Nederlanders en de nieuwkomers bewust te maken. Voor ons – de slachtoffers- moet er een nog veel groter investeringsfonds komen dat moet zorgen voor de bewustwording onder ons, de nazaten. En waaruit je achterstand bestrijdt en opleidingen betaald om te zorgen dat we gelijk worden getrokken met de Europese Nederlander. Zij hebben anderhalve eeuw voorsprong op ons.”

Directeur-bestuurder Lionel Martijn van Ocan

Martijn vindt dat we onze voorouders belachelijk maken als we hier genoegen mee nemen. “We hebben het hier over genocide, volgens de definitie van de VN. Mensen zijn van hun vrijheid beroofd, uitgebuit, gemarteld, verkracht, vermoord. Onze voorouders waren survivors, zij hebben dit doorstaan, zij bezaten een enorme kracht.”

De Ocan-bestuurder geeft nog een voorbeeld om te verduidelijken hoe groot de rol van Nederland is geweest: Ons land was de grootste zaadveredelaar van de wereld.

“Als zo’n man een serie kinderen had geproduceerd, werd hij verkocht naar een ander eiland of naar de VS. Alles wordt veredeld, ook het zaad van de slaven. Het ging om een steeds beter handelsproduct. En dan zich later verwonderen over Hitlers pogingen om een übermensch te creëren.”

Dubbele diefstal, 200 miljoen is een ‘fooi’
Ocan heeft ook kritiek op de 200 miljoen euro voor bewustwording. “Het is een fooi, de slavenhandelaren zijn voor een veelvoud gecompenseerd. Dit noem ik dubbele diefstal: je laat mensen gratis voor je werken, dat is diefstal en later laat je je afkopen uit de pot van de belastingbetaler. Er was destijds een voorstel in de Kamer om ook de slaven financieel tegemoet te komen, en dat werd afgewezen.”

Daarnaast gaan de miljoenen niet eens naar de afstammelingen, zegt Martijn. “Die 200 miljoen euro is bedoeld voor lespakketten voor Nederlandse scholen en om de nieuwe lichting Nederlanders te onderwijzen hoe Nederland toch zo rijk is geworden. Prima, maar dan een nog groter pakket om te zorgen dat de nazaten gelijke kansen krijgen en ook voor de eigen bewustwording.”

‘Zwarte oma is soort bedrijfsongeval’
Want onder de Caribische Nederlanders en andere afstammelingen van slaven, zegt Martijn, is ook nog altijd meer bewustwording nodig.

“Onder ons zijn er nog steeds mensen in de ontkenningsmodus, die denken dat je meer voorstelt naarmate je kleur lichter is. Dat er een zwarte oma ergens in de familielijn voorkwam, is een soort bedrijfsongeval. Ze zijn lichter dus beter. Dat denken in kleurschakeringen moet ook ophouden!”

The post ‘Aan spiegeltjes en kraaltjes en een slap excuus hebben we niks’ first appeared on Caribisch Netwerk.

Toeristenbelasting Bonaire: ‘Door gemakzucht zijn veel mensen nu de dupe’

18 november 2022 - 9:15pm

De toeristenbelasting die vanaf 1 juli is ingegaan op Bonaire, zorgt op het eiland al vanaf de aankondiging voor flinke kritiek. Inmiddels ligt er een voorstel met verbeteringen. 

Toeristen moeten elke keer als ze Bonaire binnenkomen 75 dollar betalen. Maar ook Bonairianen die in het buitenland wonen. Die zijn daar niet blij mee en de lokale politiek is het daar mee eens.

Wat zeggen ze op de luchthaven over de nieuwe toerismebelasting?(video: Marit Severijnse)

“We gaan heel snel bepaalde dingen aanpassen”, zegt Elvis Tjin Asjoe van coalitiepartij MPB. Hij begrijpt vooral de kritiek van de Bonairianen die in het buitenland wonen.  “Wat voor een gevoel laten we achter bij die persoon die moet betalen om op zijn eigen eiland op bezoek te komen?”

Volgens hem moet ook worden bepaald wat onder een oud-inwoner wordt verstaan. “Is dat iemand die op Bonaire is geboren, of één van de ouders, of iemand die er minimaal tien jaar heeft gewoond?”

Oppositie ook voor veranderingen: ‘geen fijn welkom’
Ook oppositiepartijen willen het anders.  “Op dit moment maken we een fundamentele fout met de hele toerismebelasting”, reageert Demokrat-leider Clark Abraham. “Ik denk dat wij sowieso een herstructurering moeten doen, want hoe het nu gedaan is, is er met de botte bijl op inhakken.”

Désirée Coffie van oppositiepartij M21 vindt dat de inning anders moet. “Als je hier aankomt, staan de mensen je meteen op te wachten; bent u toerist? Heeft u de toeristenbelasting al betaald? Ik vind dat geen fijn welkom.”

Ze vervolgt: “Ze hebben voor de kortste weg gekozen, dat is gemakzucht en daar zijn mensen nu de dupe van geworden. We hadden meer tijd moeten besteden aan grondiger uitzoeken hoe dit in de praktijk zou werken en in de tussentijd zorgdragen dat belastinggeld geïnd wordt.”

Uitzonderingen voor bepaalde groepen
Coffie wil dat er ook opnieuw gekeken wordt naar de studenten. Zij hoeven de toerismebelasting niet te betalen als ze studiefinanciering krijgen. Maar niet elke student krijgt dat, legt ze uit. Zoals studenten die deeltijd studeren, of een bbl- opleiding (beroepsbegeleidende leerweg) doen.

Ook eilandhoppers moeten worden ontzien, zeggen de politici. “Wij dachten dat we dat in de uitvoering konden aanpassen, maar dat kan niet”, zegt Tjin Asjoe. “Dus dat moet via wetgeving worden geregeld en dat gaat sowieso gebeuren.”

En dat kan snel als het aan de politici ligt. Inmiddels ligt er een nieuw wetsvoorstel met de aanpassingen. Hier is alleen nog een politieke meerderheid voor nodig.

The post Toeristenbelasting Bonaire: ‘Door gemakzucht zijn veel mensen nu de dupe’ first appeared on Caribisch Netwerk.

Stanley Brown, afscheid van ‘de laatste revolutionair van Curaçao’

17 november 2022 - 5:49pm

Stanley Brown (84), befaamd als één van de drie leiders van de 30 mei-opstand in 1969, is overleden. Curaçao neemt afscheid van deze revolutionair en wereldverbeteraar met humor.

Twee dagen eerder sprak Brown nog op de begrafenis van oud-vakbondsman Hubert ‘Bebe’ Rojer (88). Hij deed dat in een karakteristiek wit gewaad met lange grijze baard en scherp als altijd.

Brown kan je de laatste revolutionair van het eiland noemen. In de jaren zestig richtte hij de revolutionaire krant Vito op. Vanwege de inhoud van die krant werd hij meerdere keren vastgezet. Samen met Wilson ‘Papa’ Godett en Amador Nita was hij de aanjager van de arbeidersopstand ‘trinta di mei’ in 1969 die voor een grote, maatschappelijke omwenteling zorgde in de Curaçaose samenleving.

Met dezelfde Nita en Godett – die al eerder zijn overleden – richtte hij enkele maanden erna de partij Frente Obrero Liberashon 30 di Mei op, en werd hij bij de verkiezingen van september 1969 in het parlement gekozen. Om daar te komen, moest hij wel worden vrijgelaten uit de gevangenis; een gevolg van zijn rol in de opstand. Hij kon er later smakelijk over vertellen.

Net benoemde Statenleden Nita, Brown en Godett in 1969(vlnr). Tweede van links is gouverneur Cola Debrot.

Wereldverbeteraar met humor: ‘weetjehoe?’
Brown was een wereldverbeteraar met humor. Eén van de laatste keren dat ik hem sprak, was op de begrafenis van oud-politieagent ‘Feo’ Sulvaran. Brown vertelde me na afloop met een grote glimlach, hoe én hoe vaak hij door Sulvaran was gearresteerd. Zijn verhalen zijn doorspekt met het opvallend stopwoord ‘weetjehoe?’.

Hij was ook zijn hele leven bezig met nadenken over en ageren tegen de samenleving. Vijftien jaar geleden leidde dat tot een reeks columns in het Antilliaans Dagblad, waarbij ik de ruwe versies in goede banen mocht brengen. De columns gaven weer hoe hij dacht over de samenleving en welke kant Curaçao volgens hem op zou moeten.

Daarbij spaarde Brown niemand. Zo schreef hij op 30 januari 2006:

“Ik zoek vandaag naar een synchronisatie van mijn rationele en emotionele gevoelens. Vandaag, vierentwintig dagen na de dood van mijn 87 jarige moeder. Vandaag, vier dagen nadat deze bevolking, door het groot kapitaal gekocht en via de zogenaamde vrije pers gemanipuleerd, 37 jaar na dertig mei 1969, binnen het associatiemodel, de politieke macht weer in handen heeft gegeven aan de rechtse witte elite en hun zwarte bomba’s Navarro, Cooper en De Lannooy.
Wie betaalt eigenlijk deze dure campagnes en good press van Navarro, Emely, Godett, George, Berkemeyer en hoeveel hebben zij te bepalen daardoor?”

Brown gekleed in een ‘dashiki’ bij de begrafenis van Bebe Rojer op 14 november  (foto: Extra)

Curaçao als provincie van Nederland
Lang na het radicaal socialistische experiment met FOL, koos hij zelf voor een totaal andere weg: de partij C’93, die als belangrijkste punt had om van Curaçao een provincie te maken van Nederland. De keuze leverde weinig stemmen op, maar Brown zat niet bij de pakken neer. Hij bleef lezen, denken en praten over een betere toekomst van zijn geliefde Curaçao.

Na het bekend worden van zijn dood, stroomde sociale media vol met herinneringen aan deze kleurrijke revolutionair, die bijna 50 jaar was getrouwd met Anne-Marie Braafheid. In 1968 was zij de eerste zwarte vrouw verkozen tot ‘runner-up’ bij de Miss Universe-verkiezingen.

En meteen klonk ook een verzuchting: kreeg Brown tijdens zijn leven wel voldoende erkenning voor zijn daden? Hij werd door veel politici gezien als een luis in de pels. Maar had hij niet eerder geëerd moeten worden, vragen sommigen zich af .

Brown zelf had er ongetwijfeld smakelijk om kunnen lachen: weetjehoe?

The post Stanley Brown, afscheid van ‘de laatste revolutionair van Curaçao’ first appeared on Caribisch Netwerk.

Onbegrip over uitblijven bestaansminimum: ‘juist nu slavernij-excuses eraan komt’

16 november 2022 - 9:54pm

Mensen verkeren in diepe armoede op Bonaire, maar Nederland toont opnieuw geen haast met het vaststellen van het bestaansminimum. Tot grote frustratie van consumentenbond Unkobon die een parallel trekt naar de Nederlandse slavernij-excuses. 

“Het gaat erom dat mensen een menswaardig bestaan wordt onthouden en dát in tijden dat Nederland excuses wil maken voor het slavernijverleden”, zegt Harry Somers van de bond. “Ik wil die parallel niet nadrukkelijk trekken, maar hij is er gewoon wel.”

Waarom is dit minimum belangrijk voor Bonaire?
Het vaststellen van het sociaal minimum of bestaansminimum is een heel belangrijk middel in de armoedebestrijding. Het is een bedrag dat een persoon of gezin minimaal nodig heeft om van te kunnen leven. Op basis daarvan wordt bepaald hoeveel iemand minimaal moet verdienen, aan kinderbijslag krijgt of onderstand (bijstand).

Deze bedragen zijn op Bonaire, Saba en Sint-Eustatius nog altijd lager dan in andere Nederlandse gemeenten, waardoor velen in armoede leven. Volgens Unkobon leeft op Bonaire zeker zo’n 40 procent ver onder het bestaansminimum.

In plaats van een deadline, weer een nieuwe commissie
Minister Carola Schouten (Armoedebeleid) informeerde eerder in een brief aan de Tweede Kamer dat in 2025 het sociaal minimum geregeld moet zijn. Maar in het Kamerdebat deze week hierover kwam het niet eens tot een deadline, alleen tot het instellen van een onafhankelijke commissie die hiernaar gaat kijken.

“Wéér een commissie. Het zoveelste uitstelgedrag terwijl mensen in diepe armoede zitten”, reageert Somers hierop. De consumentenbond is het zat om aan het lijntje gehouden te worden met commissies.

“We hebben het Nibud gehad in 2015, Regioplan in 2018 en nu komt er een derde commissie? En er werd niet eens gezegd dat dat dan het laatste zou zijn. En tussendoor maken we alleen kleine stapjes die nog niet eens in de buurt komen van een ijkpunt, laat staan een sociaal minimum!”

Rechtszaak tegen Nederland gaat door
Unkobon gaat door met hun rechtszaak tegen Nederland. “Die zullen wij zeker doorzetten, want we hebben nog geen vertrouwen gekregen dat het goed komt”, zegt Somers. “Er is helemaal niet beslist of het sociaal minimum er komt in 2025. In tegenstelling tot wat staatssecretaris Alexandra van Huffelen keihard gezegd heeft. Daarop kwamen ze eigenlijk gewoon terug in dit debat.”

The post Onbegrip over uitblijven bestaansminimum: ‘juist nu slavernij-excuses eraan komt’ first appeared on Caribisch Netwerk.